Een overkapping in de tuin is een geweldige manier om het buitenleven aangenamer te maken. Of het nu gaat om een gezellige zithoek, een buitenkeuken, of simpelweg bescherming tegen regen en zon, een overkapping biedt comfort en sfeer. Maar voordat je enthousiast begint met bouwen, is het belangrijk om te weten wat de regels zijn. Vooral de vraag: hoeveel m² mag je eigenlijk vergunningsvrij plaatsen? Hoeveel m2 overkapping vergunningsvrij gebouwd mag worden, hangt af van de locatie, perceelgrootte en bestaande bijgebouwen. Veel huiseigenaren zoeken specifiek naar duidelijke uitleg over hoeveel m2 overkapping vergunningsvrij is toegestaan volgens de huidige regelgeving.
Ook is het goed om te kijken of je gaat voor een overkapping, serre of aanbouw.
Wat betekent “vergunningsvrij” bouwen?
Vergunningsvrij bouwen houdt in dat je geen omgevingsvergunning hoeft aan te vragen bij de gemeente. Dit betekent dat je onder bepaalde voorwaarden een overkapping mag bouwen zonder ingewikkelde procedures. De regels hiervoor zijn vastgelegd in het Besluit omgevingsrecht (Bor) en de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo). Overkapping vergunningsvrij bouwen is mogelijk zolang je voldoet aan regels omtrent hoogte, locatie en oppervlakte. Steeds meer mensen verdiepen zich specifiek in de voorwaarden voor overkapping vergunningsvrij bouwen.
Het vergunningsvrij bouwen is bedoeld om kleine bouwprojecten eenvoudiger te maken. Denk hierbij aan overkappingen, schuren of andere bijgebouwen die geen grote impact hebben op de omgeving. Toch zijn er duidelijke regels, zodat overlast en risico’s voor de buren en de omgeving worden beperkt.
De regels voor vergunningsvrij bouwen
In Nederland mag je in de meeste gevallen een overkapping van maximaal 30 m² vergunningsvrij bouwen. Dit geldt voor het achtererfgebied, dus achter je woning. De overkapping mag meestal niet hoger zijn dan 3 meter. Ook moet er rekening worden gehouden met een minimale afstand tot de perceelgrens, vaak van 1 meter, tenzij je samen met de buren afspreekt om tegen de erfgrens te bouwen. Een veelgestelde vraag hierbij is hoe hoog mag een overkapping zijn zonder vergunning. De maximale hoogte overkapping zonder vergunning is in de meeste gevallen 3 meter gemeten vanaf de grond. De exacte overkapping achtertuin regels zijn afhankelijk van de situatie en gemeentelijke richtlijnen.
Daarnaast is het belangrijk dat de overkapping bij het hoofdgebouw hoort en functioneel daarmee verbonden is. Een overkapping in de voortuin valt vaak buiten de vergunningsvrije regels. Als je huis in een beschermd dorpsgezicht ligt of een monument is, gelden er strengere regels en is vaak een vergunning vereist, ongeacht de grootte van de overkapping. Een overkapping voortuin vereist vrijwel altijd een vergunning vanwege de zichtbaarheid en invloed op het straatbeeld.
Factoren die meespelen
Niet alleen de grootte van de overkapping speelt een rol bij de vraag of je vergunningsvrij kunt bouwen. Ook het totale bebouwingsoppervlak van je perceel is belangrijk. Er geldt een maximaal bebouwingspercentage, dat verschilt per gemeente en per perceelgrootte. Veel mensen willen weten hoeveel procent van je tuin mag je overkappen zonder vergunning. Als je al andere bijgebouwen hebt, zoals een schuurtje of tuinhuis, kan dit het aantal vierkante meters dat je nog vergunningsvrij mag bebouwen, beperken.
Is een overkapping een bijgebouw? Ja, in de meeste gevallen valt een overkapping onder de categorie bijgebouwen.
Ook een afdak aan schuur telt mee als bebouwing binnen deze regels als ook de locatie van de overkapping is van belang. Een overkapping in de zijtuin of voortuin mag vaak niet vergunningsvrij gebouwd worden. Bovendien kan de keuze van materialen, zoals hout of glas, invloed hebben op hoe het bouwwerk wordt beoordeeld. Zorg dus dat je alle relevante factoren meeneemt in je plan. Voor een overkapping aan de zijkant van je huis is een vergunning doorgaans verplicht omdat dit buiten het achtererfgebied valt.
Wanneer heb je wél een vergunning nodig?
Een vergunning is nodig als de overkapping groter is dan de vergunningsvrije limiet of als je wilt bouwen op een locatie waar dit niet is toegestaan. In deze situaties is duidelijk dat een overkapping vergunning nodig is. Bijvoorbeeld als je een overkapping wilt plaatsen in de voortuin, of als je huis binnen een beschermd stadsgezicht valt. Ook als je de overkapping hoger dan 3 meter wilt maken, moet je een vergunning aanvragen. Voor een tuinoverkapping is een vergunning aanvragen noodzakelijk wanneer je buiten de vergunningsvrije grenzen valt of afwijkt van het bestemmingsplan. In zulke gevallen krijg je te maken met een overkapping tuin vergunning.
Daarnaast kan het bestemmingsplan van je wijk of gemeente specifieke regels bevatten over bouwen op jouw perceel. In sommige gevallen is het aanvragen van een vergunning dus onvermijdelijk. Het is daarom verstandig om altijd het bestemmingsplan en de regelgeving bij jouw gemeente te controleren voordat je begint.
Tips voor het plannen van je overkapping
Een goede voorbereiding voorkomt problemen. Maak een duidelijke schets van je plannen en meet alles nauwkeurig op. Houd rekening met de afstand tot de erfgrens, de totale oppervlakte van je perceel en de al aanwezige bouwwerken. Op die manier weet je zeker dat je plannen binnen de vergunningsvrije grenzen vallen.
Daarnaast is het verstandig om het bestemmingsplan van jouw gemeente te bekijken of contact op te nemen met de afdeling bouw- en woningtoezicht. Als je een duidelijke en realistische planning hebt, voorkom je onaangename verrassingen. Vergeet ook niet om je buren op de hoogte te stellen, vooral als de overkapping dicht bij de erfgrens komt. Een overkapping qua erfgrens vereist dus extra aandacht; overleg met buren en gemeente voorkomt conflicten.
Een aluminium overkapping biedt veel voordelen, maar het is belangrijk om de regels goed te kennen. Bij een aanbouw of veranda ontstaat vaak de vraag of een veranda vergunning vereist is. In de meeste gevallen mag je in Nederland een overkapping van maximaal 30 m² vergunningsvrij bouwen, mits deze voldoet aan de overige voorwaarden zoals hoogte en plaatsing. Zo voorkom je problemen en kun je volop genieten van je tuin. Een overkapping vergunningvrij bouwen doe je volgens de landelijke regels, maar controleer altijd de gemeentelijke eisen.
Wil je helemaal zeker zijn dat je geen vergunning nodig hebt? Controleer dan altijd het bestemmingsplan van je gemeente en raadpleeg een expert als je twijfelt. Zo kun je met een gerust hart aan de slag met je overkapping.
Benieuwd naar de mogelijkheden?
Vraag gratis en vrijblijvend een offerte aan voor jouw droomoverkapping en bekijk alle voorbeelden.
Veelgestelde vragen over een overkapping vergunningsvrij bouwen
Hoeveel m² overkapping mag ik vergunningsvrij bouwen?
In Nederland mag je in de meeste gevallen een overkapping van maximaal 30 m² vergunningsvrij bouwen. Dit geldt alleen voor het achtererfgebied van je woning. De exacte regels kunnen per gemeente verschillen, dus het is verstandig om het bestemmingsplan van jouw woonplaats te controleren voordat je begint met bouwen.
Heb ik een vergunning nodig voor een overkapping in de voortuin?
Een overkapping in de voortuin mag meestal niet vergunningsvrij worden gebouwd. Omdat een constructie in de voortuin het straatbeeld beïnvloedt, is er in vrijwel alle gevallen een vergunning vereist. Alleen kleine, open constructies zonder vaste wanden kunnen soms onder specifieke voorwaarden worden toegestaan.
Wat is de maximale hoogte van een vergunningsvrije overkapping?
De maximale hoogte van een vergunningsvrije overkapping is doorgaans 3 meter, gemeten vanaf de grond. De overkapping moet bovendien functioneel verbonden zijn aan het hoofdgebouw, bijvoorbeeld door plaatsing aan de gevel van je woning. Voor hogere constructies is altijd een vergunning nodig.
Mag ik een aluminium overkapping vergunningsvrij plaatsen?
Ja, ook een aluminium overkapping kan vergunningsvrij worden geplaatst, zolang deze voldoet aan de algemene eisen voor hoogte, plaatsing en oppervlakte. Het materiaal, of dit nu hout, staal of aluminium is, heeft geen directe invloed op de vergunningsplicht, maar kan wel relevant zijn voor de constructieve eisen.
Wat zijn de regels voor een overkapping aan de erfgrens?
Een overkapping aan de erfgrens mag alleen worden geplaatst als de buren hiermee akkoord gaan of wanneer het bestemmingsplan dit toestaat. In de meeste situaties geldt een minimale afstand van één meter tot de erfgrens. Overleg vooraf met je buren om eventuele geschillen te voorkomen.
Wanneer is een vergunning verplicht voor een overkapping?
Een vergunning is verplicht zodra de overkapping buiten het achtererfgebied wordt gebouwd, hoger is dan drie meter, of wanneer de woning onderdeel uitmaakt van een beschermd stads- of dorpsgezicht. Ook bij monumenten gelden altijd strengere regels. Raadpleeg daarom vooraf de gemeente voor duidelijkheid over jouw situatie.
